ऑस्ट्रेलोपिथेसिन हँड ॲनाटॉमीवरील नवीन संशोधन असे सूचित करते की ल्युसी, मानवाच्या सर्वात जुन्या ज्ञात पूर्वजांपैकी एक, आणि तिची प्रजाती 3 दशलक्ष वर्षांपूर्वी टूल-संबंधित क्रियाकलापांमध्ये गुंतलेली असावी. हे प्रकटीकरण, स्नायू संलग्नक अभ्यासावर आधारित, असे सूचित करते की काही सुरुवातीच्या होमिनिनांनी होमो वंशाचा उदय होण्याच्या खूप आधीपासून वस्तूंमध्ये फेरफार केला असावा.
जर्नल ऑफ ह्यूमन इव्होल्यूशनमध्ये प्रकाशित झालेल्या या अभ्यासाचे नेतृत्व जर्मनीच्या तुबिंगेन विद्यापीठातील पॅलेओएनथ्रोपोलॉजिस्ट फोटिओस अलेक्झांड्रोस काराकोस्टिस यांनी केले. संशोधकांनी तीन वेगवेगळ्या ऑस्ट्रॅलोपिथेसिन प्रजातींमध्ये, एन्थेसेस म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या हाताच्या स्नायूंच्या संलग्नक साइट्सचे विश्लेषण केले आणि त्यांची मानवी आणि माकडाच्या हाडांशी तुलना केली. असे आढळून आले की या प्राचीन हाताच्या हाडांवर स्नायू जोडण्याचे बिंदू मानवी साधनांच्या वापराप्रमाणेच पकड आणि हाताळणीचा वारंवार वापर सूचित करतात. “या होमिनिन्सने साधने तयार केल्याचा कोणताही थेट पुरावा नसतानाही, त्यांच्या हाताच्या रचना दर्शवतात की त्यांनी अचूक पकड आणि ऑब्जेक्ट हाताळणीचा समावेश असलेल्या क्रियाकलाप केले आहेत,” काराकोस्टिस यांनी स्पष्ट केले.
अर्ली होमिनिन्समध्ये विकसित होणारी कौशल्य
हा अभ्यास, जो नोव्हेंबरच्या अंकात प्रकाशित झाला होता जर्नल ऑफ ह्यूमन इव्होल्यूशनसूचित करतात की ऑस्ट्रेलोपिथेसिन्स, विशेषत: ऑस्ट्रेलोपिथेकस ॲफेरेन्सिस आणि ऑस्ट्रेलोपिथेकस सेडिबा, यांच्याकडे आधुनिक मानवांप्रमाणेच निपुणता असू शकते. यापैकी अलीकडील प्रजाती, ए. सेडिबा, त्याच्या पूर्वीच्या नातेवाईकांच्या तुलनेत अधिक मानवासारखा हात होता, ज्याने त्यांच्या हाताच्या संरचनेत वानर आणि मानवी गुणधर्म दोन्ही टिकवून ठेवले होते. अभ्यासात पुढे असे दिसून आले आहे की या प्रजातींमधील स्नायू संलग्नक साइट्सची नियुक्ती आणि रुपांतरण हे ठळकपणे दर्शविते की त्यांचे हात अन्न तयार करणे, पकडणे आणि कदाचित आदिम साधने वापरणे यासारख्या कार्ये व्यवस्थापित करण्यासाठी कसे वापरले गेले असावे.
जाना कुन्झे, ट्युबिंगेन विद्यापीठातील एक पॅलेओएनथ्रोपोलॉजिस्ट यांनीही नमूद केले की अंगठा आणि तर्जनी यांच्यातील पहिल्या पृष्ठीय इंटरोसियस स्नायूच्या विकासामुळे कदाचित अचूक पकड निर्माण झाली असेल. पिंकी बोटातील रुपांतरांसह या वैशिष्ट्याने, वस्तूंची प्रभावीपणे हाताळणी करण्याची प्रजातींची क्षमता वाढवली असती, आवश्यक कार्यक्षमता प्रदान करते ज्यामुळे सुरुवातीच्या होमिनिन्समध्ये तांत्रिक प्रगती होऊ शकते.
जरी होमो हॅबिलिस, ज्याला सुरुवातीच्या दगडी साधनांशी जोडल्यामुळे “हँडीमन” म्हणून ओळखले जाते, त्याला पारंपारिकपणे पहिले टूलमेकर म्हणून श्रेय दिले जाते, परंतु हा अभ्यास ऑस्ट्रेलोपिथेसिन्समध्ये साधन निर्मितीसाठी शारीरिक क्षमता नसल्याच्या गृहीतकाला आव्हान देतो. मॅक्स प्लँक इन्स्टिट्यूट फॉर इव्होल्युशनरी एन्थ्रोपोलॉजी येथील मानवी उत्पत्तीचे संचालक ट्रेसी किव्हेल यांनी निरीक्षण केले की प्रत्येक ऑस्ट्रॅलोपिथेसिन प्रजातींनी हाताने अद्वितीय रूपांतर विकसित केले असावे, संभाव्यत: साधनांचा वापर आणि गिर्यारोहण या दोन्हीसाठी त्यांचे कौशल्य वापरून.
हे विश्लेषण 3 दशलक्ष वर्षांपूर्वी ऑस्ट्रेलोपिथेसिन्सच्या संभाव्य साधनांच्या वापराच्या वेळेस मागे ढकलून, होमो वंशाच्या उत्क्रांतीपूर्वी कौशल्यातील काही मानवसदृश वैशिष्ट्यांचा उदय झाल्याच्या गृहीतकाला पुरावा जोडतो.
(हेडलाइन वगळता, ही कथा एनडीटीव्हीच्या कर्मचाऱ्यांनी संपादित केलेली नाही आणि प्रेस रिलीजमधून प्रकाशित केली आहे)
